LÒNG THƯƠNG XÓT CỦA THIÊN CHÚA

Đăng vào
Đã xem:  | Cập nhật lần cuối: 2019-04-06 12:45:14  | RSS

CHÚA NHẬT IV MÙA CHAY

LÒNG THƯƠNG XÓT CỦA THIÊN CHÚA

(Lc 15,1-32)

1. Chủ đích:

a. Chương 15 của Tin Mừng Lu-ca nhấn mạnh vào điều gì?

- Căn cứ vào các câu 6.7.10.23.24.32, ta thấy ý tưởng nào được lặp đi lặp lại?

Mời gọi mọi người vui mừng khi có người tội lỗi ăn năn trở lại.

- Điểm nhấn của chương này có phản dội trong cách dùng từ hay không? Nói cách khác, trong bản văn ta có thấy dùng từ ngữ và nhiều cách diễn tả niềm vui và mời gọi chia vui hay không?

Diễn tả niềm vui ta phải kể ra các từ ngữ và các kiểu diễn tả:

C5: tiếp đón, mừng rỡ; c.6: chia vui; c.7: vui mừng; c.9: chia vui; c.10 : vui mừng; c.23: ăn khao.

- Những kiểu nói chia vui: cc.6.10.23.

Điểm nhấn này có được diễn tả bằng những cách thế khác nhau trong ba dụ ngôn hay không?

b. Chương này nhấn mạnh vào việc mời gọi mọi người vui mừng khi có người tội lỗi ăn năn trở lại để làm gì?

Mục đích trực tiếp là biện chứng cách hành xử của Đức Giêsu đối với người có tội (cc.1-3). Mục đích gián tiếp là mạc khải cho người đọc biết rằng Thiên Chúa yêu thương người có tội như thế nào và Ngài vui mừng khi họ ăn năn trở lại, cho nên ta cũng phải khoan hồng và yêu thương họ. Không vui mừng, không yêu thương người có tội khi họ trở về là chúng ta từ chối lời Thiên Chúa mời gọi chúng ta chia vui.

c. Trước đây tôi đã quan niệm Thiên Chúa đối xử ra sao với người có tội? Khi tôi phạm tội thì tôi quan niệm Thiên Chúa như thế nào? Khi người khác phạm tội, nhất là những tội mà xã hội cho là rất xấu xa thì tôi cư xử với họ ra sao?

2. So sánh Lu-ca với Mát-thêu, chúng ta nhận ra Lu-ca nhấn mạnh đến điều gì?

a. Mát-thêu chỉ có một dụ ngôn là con chiên lạc, trong khi đó Lu-ca có đến 3 dụ ngôn đều nói về lòng thương xót của Thiên Chúa đối với người có tội. Cả ba dụ ngôn này đặt cạnh nhau. Nhận xét này có giúp ta hiểu gì hơn về ý định của Lu-ca và có củng cố điểm nhấn nêu lên ở số 1 hay không?

b. So sánh Lc 15,4-7 với Mt 18,12-14, ta thấy điểm nào nơi Lu-ca nổi bật lên?

c. Ở Mát-thêu, dụ ngôn được nói lên để dạy cộng đoàn môn đệ (18,1). Còn ở Lu-ca, dụ ngôn được trình bày để trả lời cho nhóm Biệt phái (15,2).

- So sánh Lc 15,7b với Mt 18,14, ta thấy Lu-ca khác Matthêu ở chỗ nào? Lu-ca nhấn mạnh đến niềm vui ở trên trời khi người có tội hối cải. Còn Mát-thêu nhấn mạnh đến Thiên Chúa không muốn một ai trong cộng đoàn phải hư đi.

- So sánh cuối câu 14 với cc. 3.6.10 với Mt 18,10 với nhau có giúp ta rõ hơn hai điểm nhấn ở Mát-thêu và Lu-ca hay không?

- Giữa hai mặt nỗ lực tìm kiếm và niềm vui tìm thấy, Lu-ca và Mát-thêu có nhấn mạnh giống nhau không?

Mát-thêu nhấn mạnh vào nỗ lực tìm kiếm, còn Lu-ca đề cao niềm vui tìm thấy.

3. So sánh hai dụ ngôn đầu với nhau

a. Bố cục của hai dụ ngôn này có giống nhau không?- Có

b. Hai dụ ngôn có áp dụng cùng một phương thức để giúp độc giả cảm nghiệm ra dần dần niềm vui trên trời khi một người tội lỗi hối cải hay không ? - Cả hai cùng theo một phương thức diễn tả:

- Không muốn mất vật thất lạc nên ra sức tìm kiếm (cc.4.8b).

- Khi đã tìm thấy thì vui mừng khác thường (cc.6.9).

- Trên trời cũng vui mừng khác thường khi người có tội trở lại (cc.7.10).

c. Bạn có thấy được đưa từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác hay không?

Nỗi ngạc nhiên ấy có làm cho ta nhận ra ý định của người nói hay không?

Độc giả được đưa từ ngỡ ngàng này đến ngỡ ngàng khác:

* Ở dụ ngôn 1: Độc giả ngỡ ngàng vì thấy người chăn chiên dám bỏ cả 99 con chiên nơi hoang vắng để chạy theo một con chiên lạc cho đến khi tìm thấy nó. “Cử chỉ của người chăn chiên khi tìm thấy chiên cũng làm ta ngạc nhiên. Việc họ quá vui nên tập trung bạn bè hàng xóm để chia sẻ niềm vui cũng làm ta ngạc nhiên không ít. Niềm vui ở trên trời khi người có tội ăn năn trở lại cũng làm ta bỡ ngỡ và buộc ta hiểu lại những hình phạt giáng xuống người có tội trong Cựu Ước.

* Ở dụ ngôn 2: Độc giả cũng được đưa từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác.

d. Như thế thì có thể quan niệm một tội nhân phải vĩnh viễn xa Chúa vì Chúa có thể cứu được họ mà không cứu hay sao?

e. Lu-ca sắp xếp hai dụ ngôn trùng ý nhau kế tiếp nhau để làm gì?

Chắc chắn không chỉ để cho độc giả thấu hiểu nỗi vui mừng của Thiên Chúa khi tội nhân hoán cải mà còn muốn độc giả hiếu thấu chân lý này nữa.

f. Vậy nếu chúng ta chưa hiểu thấu niềm vui ấy của Thiên Chúa thì ta đã tiếp nhận được thông điệp của Lu-ca hay chưa?

Khi đã hiểu thấu được chân lý này thì cái gì xuất hiện nơi ta?

4. Dụ ngôn lòng nhân hậu của người cha

a. Chủ đích của dụ ngôn:

Người ta thường giải thích dụ ngôn này nhằm nói về người con bụi đời trở về, người có tội hoán cải. Giải thích như thế có đúng không? Tại sao?

b. Phân đoạn:

Chúng ta có thể tìm ra một cái mốc để phân chia dụ ngôn này hay không? Có những yếu tố nào khác củng cố cách phân chia trên hay không?

c. Người con cả:

Sau khi ở ruộng về và sau khi hay biết lý do người ta đàn ca múa hát thì người anh cả phản ứng thế nào? (cc.28-29).

- Theo bạn phản ứng của anh có chính đáng không? Tại sao?

- Đức Giê-su nhắm ai? (Biệt phái).

d. Người con thứ:

- Người ta thường giải thích về người con thứ như thế nào?

- Động cơ nào đã thúc đẩy anh trở về nhà cha?

- Anh thực sự hối hận lúc nào? Động cơ nào làm anh thực sự hối hận?

- Dựa vào những suy nghĩ trên ta thấy dụ ngôn này có khác hai dụ ngôn trước hay không? Nói cách khác anh đi tìm cha hay cha đi tìm anh trước?

e. Người cha đối xử với người con thứ lúc anh trở về như thế nào? Ông đối xử với người con cả ra sao? Có giống người con thứ hay không?

Dụ ngôn này mạc khải cho chúng ta về lòng thương xót của Thiên Chúa như thế nào?

THẢO LUẬN

Các câu: 1c.3d.3f.4.

Lm. Phêrô Phạm Hữu Lai, Sj