.jpg)
DIỄN GIẢI KIẾN TRÚC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG THÁNH ĐƯỜNG GIÁO XỨ BẮC HÀ
/5
DIỄN GIẢI KIẾN TRÚC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG
THÁNH ĐƯỜNG GIÁO XỨ BẮC HÀ
* Căn bản triết lí:
Cây có gốc rễ rồi mới có cành lá, hoa trái. Nếu gốc rễ không được chăm bón thì cây cành không vững chắc, hoa trái không tốt tươi. Việc chăm bón gốc rễ của người trồng cây là quan trọng không thể thiếu.
Nền văn hóa của một dân tộc cũng như một cây cổ thụ, càng lâu đời càng giầu truyền thống và những nét đẹp của cha ông qua thời gian đã chắt lọc để lại. Một dân tộc tiến bộ là một dân tộc biết bảo tồn nguồn gốc và tiếp thu những cái mới được thích nghi theo nhu cầu và thời gian. Nhiều dân tộc đã hăng say thái qúa đối với việc đổi mới đến nỗi vất bỏ cả truyền thống để chạy theo cái mới đã nhận lãnh một hậu qủa tai hại là mất gốc, bật rễ để rồi quay mòng mòng trong cơn lốc thời đại. Những dân tộc Á Châu, sau một thời gian bị lóa mắt vì nền văn minh Âu Mĩ có vẻ hấp dẫn hào nhoáng bên ngòai, vội vàng chạy theo bỏ cả truyền thống cha ông! Ngày nay ngay cả dân tộc Việt nam đã biết qúi trọng nền văn hóa xưa, chăm chút phát huy truyền thống bản sắc dân tộc. Chúng ta thấy người ta vẫn khuyến khích những dân tộc ít người giữ gìn lấy bản sắc dân tộc ít ỏi của họ. Đó là điều hợp lí và phải làm. Bởi nếu chỉ hăng say chạy theo người ta với những cái mới mà căn bản nền gốc của mình đã mất thì những cái mới tiếp thu ấy sẽ dùng để xây dựng trên nền tảng nào? Ngày hôm nay nếu để ý quan sát nếp sống của giới trẻ Việt Nam chúng ta sẽ thấy hiện tượng mất gốc thật rõ ràng và để lại những vết thương kinh khủng mà không biết đến bao giờ mới chữa khỏi và dùng thuốc gì để chữa! Những người có trách nhiệm rất bức xúc và lo lắng. Nhưng để gây cho quảng đại quần chúng ý thức được vấn đề không phải dễ dàng. Nhất là vấn đề lại không thuộc lãnh vực thường ngày: cơm áo gạo, tiền !!!
Trong một ý thức như vậy chúng tôi đã cố gắng trở về nguồn gốc và tìm lấy bản sắc dân tộc để gọi là “Hội nhập văn hóa” theo chủ trương của Giáo hội. Truyền giáo là phải hội nhập với nếp sống văn hóa của dân tộc mình. Vì vậy không có hội nhập là không có truyền giáo. Người ta nói một đàng mình hiểu nột nẻo hay ngược lại thì có khác nào ông nói gà bà nói vịt! Trong cố gắng như vậy các vị thừa sai tây phương xưa kia đã mặc áo thụng hay là áo thường ngày của người Việt chúng ta vẫn mặc gọi là áo. Các vị cũng thích nghi giọng cúng tế tại đình chùa để làm ngắm suy niệm sự thương khó Chúa mà bây giờ nhiều nơi vẫn còn dùng.
Có một ngộ nhận đáng tiếc là người bình dân hễ thấy mái nhà “cong cong” liền cho là mái chùa. Đó là suy nghĩ không hiểu biết. Đạo Phật cũng không thể làm khác với khuynh hướng hội nhập văn hóa địa phương để thâu lượm kết quả. Khi đến Việt Nam hay bất cứ nơi đâu họ cũng thích nghi như vậy. Mái cong chùa Việt nam khác mái cong chùa Thái Lan, Campuchia, Ai lao, Trung Quốc hay Nhật bản. Mỗi nơi có sự thích nghi. Nói tổng quát là “kiến trúc cổ của thế giới Đông phương xưa kia” dã lấy đường nét cong mềm mại của mái nhà làm chính. Cụ thể các cung điện, hay đình là nơi hội họp công cộng của dân làng đều có mái cong. Tuy thế phải nói các chùa Phật giáo đã có công giữ lại “bản sắc dân tộc” đó như một nét riêng khiến bây giờ hễ nhìn mái cong là phải nói “mái chùa”! Nhà thờ Bắc Hà là một cố gắng trở lại kiến trúc cổ Đông phương như một cố gắng trở về nguồn dân tộc mình, mặc dù chưa phải là một công trình đúng nghĩa “kiến trúc Đông phương cổ”.
* Những giải thích cần thiết trong kiến trúc thánh đường giáo xứ Bắc Hà
Để giúp nhiều người hiểu biết những ý nghĩa mà công trình đặt vào giúp người tín hữu và ngay cả khách tham quan chia sẻ những tâm tình được gửi gắm.
1- Cổng vào :
- Nhìn từ ngoài trên tháp cổng có một chữ NHÂN, nghĩa là người, trước khi bước vào chỉ là người phàm! Khi trở ra, mặt trong thấy chũ THẦN, nghĩa là khi đã vào nhà Chúa, được ơn Chúa biến đổi nên con Chúa, như thần thánh!
- Mặt ngòai cổng trên hai cột chính có câu đối :
“Nhập thánh điện kính dâng lễ tế
Xuất thiên cung vui giảng Tin mừng”
Ý nghĩa: người tín hữu vào đền thờ Thiên Chúa dâng lễ tế kính Thiên Chúa. Khi trở về phải có sứ mạng loan báo Tin mừng của Chúa.
Đó là lời nhắc bảo mọi người nếu không việc sống đạo, đọc kinh, dâng lễ chỉ là hình thức, thói quen không sinh ích lợi gì.
2- Vào trước cửa thánh đường trên cao có 4 chữ : THIÊN CHỦ THÁNH ĐIỆN, nghĩa đây là đền thờ của Thiên Chúa.
Dưới thấp hơn có 2 chữ AN LẠC. Lấy ý câu “Những kẻ gồng gánh nặng nề, hãy đến với Ta …tâm hồn sẽ được Bình An. Hai bên hông có 2 chữ PHÚC, nghĩa là đến với Chúa thì sẽ được phúc lộc đầy tràn.
3- Sau cùng là ngọn tháp cao 33m mang tên PHỐI THIÊN với những đặc điểm:
- Chân tháp hình bát giác, tuợng trưng cho 8 mối Phúc.
- Tháp có 3 tầng mái, tượng trưng cho 3 Đức trụ : Tin, Cậy, Mến.
- Tháp có 10 tầng, tượng trưng cho thập giới.
Người tín hữu nếu giữ trọn vẹn các điều trên thì có thể hi vọng phối hợp với trời, Thiên Chúa của chúng ta.
Với những dẫn giải trên hi vọng qúi vị có thể hiểu đôi chút về công trình xây dựng Thánh đường Giáo xứ Bắc Hà.
Lm. Giuse Nguyễn Đình Hòe
GIÁO XỨ BẮC HÀ – CỦ CHI